Dünya Ekonomik Forumu öncesinde yayımlanan Oxfam raporu, küresel servetin tarihsel bir hızla dar bir azınlığın elinde toplandığını ortaya koydu; milyarderlerin serveti rekor kırarken, Türkiye’de artan hayat pahalılığı ve gelir adaletsizliği geniş kesimleri yoksulluk sınırına itiyor.
Milyarderler Çağı Ve Tarihi Servet Yoğunlaşması
Oxfam’ın Davos’taki Dünya Ekonomik Forumu (WEF) öncesinde yayımladığı rapora göre, dünya genelinde yaklaşık 3 bin milyarder bulunuyor ve bu grubun toplam serveti 18,3 trilyon dolara ulaşarak tarihi bir rekor kırdı. Kuruluşa göre, milyarderlerin serveti Mart 2020’den bu yana enflasyondan arındırılmış olarak yüzde 80’den fazla arttı.
Aynı dönemde dünya nüfusunun yaklaşık yarısının yoksulluk içinde yaşaması, gelir ve servet dağılımındaki uçurumun boyutlarını daha da görünür kılıyor. Oxfam, raporda Forbes verilerini, Dünya Bankası istatistiklerini ve UBS Küresel Servet Raporu’nu birlikte kullandı.
Servet Artışı, Toplumsal Yoksullaşma
Rapora göre yalnızca son bir yılda milyarderlerin serveti 2,5 trilyon dolar artarak yüzde 16 büyüdü; bu oran önceki yılların ortalamasının yaklaşık üç katı. Dünyanın en zengin 12 kişisinin serveti, küresel ölçekte en yoksul yüzde 50’nin — yaklaşık 4 milyar insanın — toplam varlığını aşmış durumda.
Oxfam Almanya Yönetim Kurulu Üyesi Charlotte Becker, “Milyarderler çağındayız ve bu dünya için iyi bir haber değil” diyerek, aşırı servet birikiminin demokratik kurumları ve toplumsal istikrarı tehdit ettiğini vurguladı.
Almanya Örneği: Eşitsizlik Derinleşiyor
Rapora göre Almanya’da milyarder sayısı bir yılda üçte bir oranında artarak 172’ye yükseldi; bu rakam ülkeyi dünyada dördüncü sıraya taşıdı. Alman milyarderlerin toplam serveti ise enflasyona göre düzeltilmiş haliyle yüzde 30 artarak 840,2 milyar dolara ulaştı.
Oxfam, Almanya’da bir milyarderin ortalama bir yurttaşın yıllık gelirini bir buçuk saatten kısa sürede kazandığını hesaplıyor. Kuruluş, bu eşitsizliğin “antidemokratik güçler için elverişli bir zemin” yarattığı uyarısında bulunarak, servet ve miras vergilerinin artırılmasını savunuyor.
Türkiye’de Servet Yoğunlaşması Ve Yaygın Yoksullaşma
Oxfam raporunda Türkiye’ye ilişkin ayrı bir başlık yer almasa da, uluslararası veriler ve yerel araştırmalar benzer bir eğilime işaret ediyor. Forbes ve Credit Suisse verilerine göre Türkiye’de dolar milyarderi sayısı son yıllarda dalgalı bir seyir izlese de, en üst gelir grubunun toplam servetten aldığı pay artmaya devam ediyor. Buna karşılık Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) ve bağımsız araştırmalara göre, nüfusun geniş kesimleri yüksek enflasyon, düşük ücret artışları ve alım gücü kaybı nedeniyle hızla yoksullaşıyor.
Ekonomistler, Türkiye’de gelir dağılımındaki bozulmanın yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda sosyal ve siyasal sonuçlar doğurduğuna dikkat çekiyor. Asgari ücret ve emekli aylıklarının açlık ve yoksulluk sınırının altında kalması, servet artışının toplumun alt ve orta kesimlerine yansımadığını ortaya koyuyor.
Gelir Eşitsizliği Ve Demokratik Riskler
Oxfam’ın küresel bulguları ile Türkiye’deki tablo birlikte değerlendirildiğinde, gelir ve servet eşitsizliğinin ortak bir risk alanı yarattığı görülüyor. Aşırı servet birikimi, kamu kaynaklarının adaletsiz dağılımı ve sosyal devlet mekanizmalarının zayıflaması, demokratik temsil ve toplumsal güven üzerinde baskı oluşturuyor.
Uzmanlar, Türkiye’de de artan eşitsizliğin siyasal kutuplaşmayı derinleştirdiği ve sosyal huzursuzluğu beslediği görüşünde. Oxfam’ın küresel ölçekte dile getirdiği servet ve miras vergilerinin artırılması, sosyal harcamaların güçlendirilmesi ve gelir adaletini önceleyen politikalar, Türkiye için de tartışılması gereken başlıklar arasında yer alıyor.
NHY / Oxfam (2026 Davos Raporu), Reuters, Der Spiegel, Dünya Bankası, UBS Küresel Servet Raporu, Forbes, TÜİK.
Nokta Haber Yorum sitesinden daha fazla şey keşfedin
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
