Bazda mağaraları, tarihi değiştiriyor


Uluslararası Taş Kongresi Yürütme Kurulu, doğaltaş işletmeciliğinin en az 6 bin 500 yıl önce başladığı Şanlıurfa’nın Harran ilçesindeki Bazda yeraltı işletmesini dünya gündemine taşımak için harekete geçti.

Tarihin sıfır noktası Mezopotamya, yeni buluntularla doğaltaş üretiminin de başladığı topraklar olarak adını dünyaya duyuruyor.

Uluslararası Taş Kongresi Yürütme Kurulu, doğaltaş işletmeciliğinin en az 6 bin 500 yıl önce başladığı Şanlıurfa’nın Harran ilçesindeki Bazda yeraltı işletmesini dünya gündemine taşımak için harekete geçti.

Uluslararası Taş Kongresi Yürütme Kurulu Başkanı Prof. Dr. Faruk Çalapkulu, Dünya madencilik tarihi incelendiğinde metal işlemeciliğin ilk olarak Ortadoğu coğrafyasında geliştiğinin bilindiğini, yeraltı doğaltaş işletmeciliğinin de ilk defa Şanlıurfa’nın Harran İlçesinde Bazda’da başladığının bulgularına ulaşıldığını belirtti. Prof.Dr. Çalapkulu,  Bazda’yı, 7. Uluslararası Taş Kongresi gündeminde ele alarak dünya gündemine taşımak ve  turizm destinasyonu yapmak istediklerini dile getirdi.

Bu amaçla; Prof. Dr. Faruk Çalapkulu başkanlığında Jeoloji Mühendisleri Odası İzmir Şube Başkanı Bora Sonuvar, Öğretim Üyeleri Prof. Dr. Sacit Özer, Prof. Dr. Seyfi Kulaksız, Jeolojik Miras Komite üyesi Prof. Dr. Hülya İnaner, Doç. Dr. Mimar Nimet Öztank, Dr. Ramazan Hacımustafaoğlu ile Ege Maden İhracatçıları Birliği Denetim Kurulu Üyesi Burak Alimoğlu, Ege İhracatçı Birlikleri Genel Sekreter Yardımcısı Çiğdem Önsal ve Ege İhracatçı Birlikleri Basın Müşaviri ve Ekonomi Muhabirleri Derneği İzmir Şubesi Başkanı Murat Demircan’ın yer aldığı heyet, Şanlıurfa Bazda’da incelemelerde bulundu.

Halk arasında ”Bazda mağaraları” olarak bilinen alanın dünyada yeraltı doğaltaş işletmeleri olduğunun 2004 yılında Prof. Dr. Seyfi Kulaksız ve arkadaşları tarafından ortaya konulduğuna işaret eden Prof. Dr. Faruk Çalapkulu, şöyle konuştu:

 “Bu bulgular yeraltı işletmeciliği açısından milat oluşturuyor.  Dünya madencilik gündeminde hak ettiği yeri alması için çabalarımız 25-27 Ağustos 2021 tarihleri arasında MARBLE İZMİR fuarı ile eş zamanlı olarak gerçekleştirilen 6. Uluslararası Taş Kongresi’nde başladı. Bazda için özel oturum gerçekleştirdik. Günümüzden en az 6 bin 500 yıl önce Şanlıurfa Harran ilçesi Bazda’ da oda topuk yöntemi ile yapılan yeraltı işletmesi ile İtalya Carrara’da günümüzde faal olan yeraltı işletmesinin karşılaştırılması kongre katılımcılarını hayretler içinde bıraktı. Ayrıca bu oturumda Michel Comte ve M. Arhan Kayar Bazda yeraltı işletmelerine yönelik yatırım projesi hakkında bilgiler verdi.”

 ”Tarihi  16 bin yıl geriye taşınacak”

Bazda yeraltı işletmelerinden çıkarılan taşların Mezopotamya’da çok sayıda yapıda kullanıldığına dair bulgular olduğu bilgisini paylaşan Prof.Dr. Çalapkulu, sözlerini şöyle sürdürdü:

“Göbeklitepe taşın çıkartılması ve taşınması, yapıda kullanımı ve üzerindeki işlemelerle günümüze aktardığı resimli bilgilerle insanlık tarihinde milat yaratmış bulunuyor. Bazda’dan numuneler aldık. Bazda’nın tarihini ortaya koyacağız. Bu çalışmalarımıza Şanlıurfa Valisi  Abdullah Erin ve Harran Kaymakamı Cihat Koç  ilgi gösterdi. Sayın Koç’un belirttiği gibi “Harran’ın geçmişi geleceğini yaratacak” sözlerine, Kongre yürütme kurulu olarak tamamen katılıyoruz. Bazda yeraltı işletmesi ile Göbeklitepe ilgisini başarabilirsek Bazda’nın yeraltı doğaltaş işletmeciliğinin tarihi günümüzden 16 bin yıl geriye taşınacak. Bununla da Homosapiens’in kültürel ve teknolojik tarihinde dünya kamu oyununa yeni bir sayfa açılacağı inancını taşıyoruz.”

 ”Sanal gerçekçilik ortamında zamanda yolculuk…”

7. Uluslararası Taş Kongresi’nin  Cumhuriyetin 100. Kuruluş yılında düzenleneceğini hatırlatan  Prof. Dr. Çalapkulu, ” 6. Uluslararası Taş Kongresi ve MİNEX fuarı kapsamında ilk defa 793 kişi VR gözlükle 2000 yıl önce Efes ve Laodikya’ da faaliyet göstermiş, bilinen dünyanın ilk taş kesme makinası (katrak) ile sanal gerçekçilik deneyimi yaşamıştı. Benzeri bir yazılımı Bazda yeraltı işletmelerine yönelik gerçekleştirerek tüm dünyanın dikkatini insanlığın inanç, tarım, madencilik başlangıç noktası olan Güneydoğu Anadolu coğrafyasına çekmek istiyoruz. Onları Mezopotamya taş ustaları ile Bazda yeraltı işletmesinde buluşturmak için sanal gerçekçilik ortamında zamanda yolculuk yaptırmak da hedeflerimiz arasında yer alıyor” dedi.