Avrupa’dan Trump’a Net Mesaj: Grönland Satılık Değil

ABD Başkanı Donald Trump’ın Venezuela operasyonunun ardından Grönland’ın ABD kontrolüne alınması yönündeki açıklamalarını yinelemesi, Avrupa’da sert bir diplomatik tepkiye yol açtı. Fransa, İngiltere, Almanya, İtalya, İspanya ve Polonya’nın da aralarında olduğu yedi ülke, Danimarka ile birlikte yayımladıkları ortak açıklamada, “Grönland kendi halkına aittir” vurgusu yaptı.

Avrupa’dan Ortak Duruş: Egemenlik Tartışmaya Açık Değil

Avrupa’nın önde gelen altı ülkesi ile Danimarka, ABD Başkanı Donald Trump’ın Grönland’a ilişkin ilhak imalarını yeniden gündeme taşıması üzerine ortak bir açıklama yayımladı. Fransa, İngiltere, Almanya, İtalya, İspanya ve Polonya liderlerinin imzasını taşıyan metinde, Grönland’ın statüsünün uluslararası hukuk çerçevesinde açık olduğu belirtildi.

Açıklamada, “Grönland, kendi halkına aittir. Adanın dış ilişkileri ve geleceğine ilişkin kararlar yalnızca Danimarka ve Grönland tarafından alınabilir” denilerek, üçüncü ülkelerin müdahalesine kapı kapatıldı. Metinde ayrıca egemenlik, toprak bütünlüğü ve sınırların dokunulmazlığının “evrensel ilkeler” olduğu vurgulandı.

NATO Vurgusu Ve ABD’ye Dolaylı Uyarı

Ortak açıklamada Grönland’ın NATO topraklarının bir parçası olduğu hatırlatılarak, ABD’nin güvenlik gerekçesiyle ileri sürdüğü iddialara dolaylı bir yanıt verildi. Avrupa başkentleri, müttefiklik ilişkilerinin ilhak tehdidiyle bağdaşmadığı mesajını verdi.

Danimarka Başbakanı Mette Frederiksen de ayrı bir açıklamayla Trump’ın sözlerine sert tepki gösterdi. Frederiksen, “ABD’nin Danimarka’ya ait herhangi bir bölgeyi ilhak etme hakkı yoktur. Tehdidi bırakın” diyerek, Grönland’ın NATO’nun kolektif güvenlik şemsiyesi altında olduğunu vurguladı.

Trump’tan Güvenlik Gerekçesi, Danimarka’dan Ret

Trump, 4 Ocak’ta yaptığı açıklamada, Danimarka Krallığı’na bağlı yarı özerk Grönland’ın ABD kontrolüne alınması gerektiğini savunmuş, adanın “ulusal güvenlik açısından vazgeçilmez” olduğunu ileri sürmüştü. Trump, Grönland’ın Rusya ve Çin gemileriyle çevrili olduğunu iddia ederek, ABD’nin kontrolünün “Batı’nın çıkarlarına hizmet edeceğini” söylemişti.

Ancak Danimarka hükümeti, ABD ile Grönland’a erişimi düzenleyen mevcut savunma anlaşmasının yürürlükte olduğunu, Kuzey Kutbu’ndaki güvenlik yatırımlarının artırıldığını ve bu çerçevenin ilhak söylemlerini geçersiz kıldığını belirtti.

Grönland’dan Açık Mesaj: “Artık Yeter”

Grönland Başbakanı Jens Frederik Nielsen de ABD’nin ilhak imalarına sert bir dille karşı çıktı. Nielsen, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, “Artık baskı yok. Daha fazla ima yok. Artık ilhak fantezileri yok” ifadelerini kullandı.

Nielsen, Grönland’ın diyaloğa açık olduğunu ancak bunun “uluslararası hukuka saygı ve uygun diplomatik kanallar” çerçevesinde yürütülmesi gerektiğini vurguladı. Kamuoyu yoklamaları ise Grönland halkının büyük bölümünün Danimarka’dan bağımsızlığı desteklese de ABD’ye katılmaya açık biçimde karşı olduğunu gösteriyor.

Venezuela Sonrası Genişleyen Gerginlik

Trump’ın Grönland açıklamaları, ABD’nin Venezuela Devlet Başkanı Nicolás Maduro’yu askeri bir operasyonla ABD’ye götürmesinin ardından geldi. Bu gelişme, Washington’un dış politika söyleminde askeri güç ve ilhak imalarının daha açık biçimde dile getirildiği yeni bir döneme girildiği yorumlarına yol açtı.

Trump’ın danışman çevresinden gelen sembolik paylaşımlar ve Grönland için özel temsilci atanması da Avrupa başkentlerinde endişeyle izleniyor.