Yapılan araÅŸtırmalarda, Türkiye’den yurt dışına giden akademisyenlerin sayısı ve nedenleri üzerine çarpıcı veriler ortaya çıktı.
Türkiye’den akademisyen göçü son yıllarda artan bir eÄŸilim olarak dikkat çekiyor. Akademisyenlerin yurt dışına gidiÅŸ nedenleri arasında siyasi baskı, iÅŸsizlik, ekonomik sıkıntılar, akademik özgürlüklerin kısıtlanması ve bilimsel çalışma imkanlarının azlığı sayılabilir. Yurt dışına giden akademisyenlerin sayısı ve ülkelere göre dağılımı ise net olarak bilinmemekle birlikte, bazı kuruluÅŸlar ve araÅŸtırmalar bu konuda yaklaşık veriler sunmaktadır.
BBC Türkçe’nin haberine göre, 2016 yılında Türkiye’den akademisyen göçü: Neden gidiyorlar? baÅŸlıklı bir rapor yayınlayan Uluslararası EÄŸitim Enstitüsü’nün (IIE) Scholar Rescue Fund (Bilim Ä°nsanı Kurtarma Fonu) direktörü Sarah Willcox, “eÅŸi benzeri görülmemiÅŸ” kadar çok baÅŸvuru ile karşı karşıya kaldıklarını ve bunların 65’inin Türkiye’den olduÄŸunu söyledi.
Risk Altındaki Akademisyenler Konseyi (CARA) direktörü Stephen Wordsworth ise kurumun geçen sene haftada dört veya beÅŸ baÅŸvuru aldığını, ancak bu sayının son zamanlarda haftada 15-20’ye çıktığını, bu baÅŸvuruların büyük çoÄŸunluÄŸunun Türkiye’den geldiÄŸini belirtti.
Yurt dışına giden akademisyenlerin hangi ülkelere gittikleri ve hangi meslek gruplarından olduklarına dair ise net bir istatistik bulunmuyor. Ancak YeniçaÄŸ Gazetesi’nin haberine göre, 2015-2020 yılları arasında 12 bin civarında akademisyenin yurt dışına gittiÄŸini gösteren bir çalışma var.
Bu akademisyenlerin büyük bir kısmının doktorlar ve mühendisler olduğu tahmin ediliyor. Akademik Dayanışma Platformu (ADAP) Üyesi ve Öğretim Görevlisi Zeynep Ardıç, akademisyenlerin yurt dışına gitme sebeplerini ekonomik sıkıntılar, geçim kaygısı, gelecek endişesi ve liyakat ve siyasi baskılar olarak sıraladı.
Türkiye’deki akademisyenlerin durumu, ülkenin bilimsel ve teknolojik geliÅŸimi için de ciddi bir tehdit oluÅŸturuyor. Dünyanın en iyi 500 üniversitesi arasında Türkiye’den sadece üç üniversite var.
Ä°lk bin üniversite arasında Türkiye’den sadece 15 üniversite var. Akademisyenlerin yurt dışına gitmesi, hem nitelikli insan kaynağının azalması hem de bilimsel üretimin düşmesi anlamına geliyor. Bu durumun önüne geçmek için akademisyenlere daha iyi çalışma koÅŸulları, daha adil bir ücret sistemi ve daha fazla akademik özgürlük saÄŸlanması gerekiyor.
NHY/ Eda Kaya
