Amerika BirleÅŸik Devletleri’nde (ABD) dört yıllık bir araÅŸtırmanın ardından hardal familyasından gelen bir bitkinin uçak yakıtı kerosen yapımında kullanılabileÄŸi ve karbon salımının yaklaşık 3 katı oranında daha az olduÄŸu kaydedildi.
ABD’deki Georgia Ãœniversitesi beyaz, siyah ya da Hint hardalı gibi bir tür olan “Brassica Carinata” adlı bitkiden kerosen, yani uçak yakıtı üretti.
Yapılan araştırmalarda hardal bitkisi bazlı bu yakıtın normal kerosene oranla en az yüzde 68 oranında daha az karbondiyoksit gazı açığa çıkardığı belirlendi.
Bilim insanı Doçent Doktor Puneet Dwivedi önderliÄŸinde yapılan çalışma, söz konusu sürdürülebilir havacılık yakıtının (SAF) petrol bazlı yakıtlara karşı “çığır açıcı” bir geliÅŸme olarak deÄŸerlendiriliyor.
Turpgiller familyasından olan Carinata yani hardal bitkisini, daha çok gıda sektöründe duymuşuzdur. Ancak bilim insanları yaptıkları araştırmada bu hardal türünün farklı bir yönünü keşfetti.
Warnell Orman ve DoÄŸal Kaynaklar Okulu öğretim üyesi Doç. Dr. Dwivedi, Brassica Carinata bitkisinin düşük sera gazı özelliÄŸi sayesinde havacılık sektöründe yeni bir dönem baÅŸlayacağını belirterek, “Dünyadaki ekosistemin devamına yardım edecek ve bu yakıtın üretimi sektörde büyük iÅŸ imkanları saÄŸlayacak.” diye konuÅŸtu.
Dünyadaki sera gazının yüzde 3.5’ine hava yolu taşımacılığı sebep oluyor
Covid-19 salgını sonrası havacılık sektörünün açığa çıkardığı karbon gazı oranı son dönemlerde düşse de, uçaklar dünyayı en çok kirleten toplu taşıma araçları arasında yer alıyor.
Trenler, uçaklar, kara ulaşımı ve gemicilik dahil taşımacılık ve ulaşım sektörü dünyadaki karbon salımının yüzde 24’ünü oluÅŸturuyor. Uçaklarsa küresel ısınmanın yüzde 3.5’ine tek başına neden oluyor.
Hardal cinsi Brassica Carinata nerede ve nasıl yetişiyor
Brassica Carinata bitkisini üretmek için kurulan Carinata Sürdürülebilir Kaynaklar Güney DoÄŸu Ortaklığı (SPARC), ABD Ulusal Tarım ve Gıda Enstitüsü’nden doÄŸa dostu kerosen üretimi araÅŸtırma ve geliÅŸtirme çalışmaları için 15 milyon dolar hibe desteÄŸi almıştı.
SPARC araştırma görevlileri carinata bitkisini ülkenin güney doğusunda yetiştirebilmek, en yüksek oranda hasat ve yağ verimi almak ve genetik keşif yapmak için 4 senedir yoğun bir çalışma yürütüyordu.
Dr. Dwivedi carinata üretiminin bölgedeki ekonomiyi canlandıracağını ve hava kirliliğini azaltmaya da büyük katkısı olacağını ifade ediyor.
“Güney bölgelerde carinata hardalını kış bitkisi olarak yetiÅŸtirebiliriz. Çünkü kış mevsimi diÄŸer bölgelere nazaran daha ılıman geçiyor. Carinata bitkisini ölü bir mevsimde yetiÅŸtirirsek, diÄŸer gıda ürünleriyle bir yarışa girmeyiz ya da farklı bir deyiÅŸle gıda-yakıt rekabeti gibi sorunlar yaÅŸanmaz. Bunun yanında carinata yetiÅŸtirmek bölgedeki toprak, su, biyolojik çeÅŸitlilik ve tozlaÅŸmaya da fayda saÄŸlayarak diÄŸer bitkilerin de hasat oranına olumlu etki yapacak.”
Dünyanın en yoÄŸun havalimanı carinata bitkisinin geliÅŸtirildiÄŸi Georgia’da
Dr. Dwivedi’ye göre doÄŸa dostu SAF yakıtı üretmek için karşılaşılacak en büyük zorluk carinata tohumlarını ezerek onlardan yaÄŸ elde etme aÅŸaması.
Carinata’nın geliÅŸtirildiÄŸi Georgia eyaleti dünyanın en yoÄŸun hava trafiÄŸine sahip olan Atlanta Halimanı’na da ev sahipliÄŸi yapıyor. Burası ülkenin en büyük havayolu ÅŸirketi Delta’nın da merkezi konumunda.
Dr. Puneet Dwivedi ekliyor, “Carinata, bölgemizdeki kırsal alan, havacılık endüstrisi ve en önemlisi de Georgia’nın iklimi için bir kazan-kazan durumu potansiyeline sahip.”
