DİSK-AR verilerine göre Türkiye’de geniş tanımlı işsiz sayısı 12 milyon 109 bine yükselirken, resmi işsizlik ile gerçek işsizlik arasındaki farkın büyümesi, işgücü piyasasındaki yapısal krizi daha görünür hale getirdi.
Dar Ve Geniş İşsizlik Arasındaki Uçurum
TÜİK tarafından açıklanan Şubat 2026 Hanehalkı İşgücü Araştırması’na göre dar tanımlı işsizlik oranı yüzde 8,5 olarak ölçülürken, DİSK-AR’ın hesapladığı geniş tanımlı işsizlik oranı yüzde 29,9’a ulaştı.
Bu veriler, iki ölçüm arasındaki farkın 21,4 puana çıktığını ortaya koyuyor. Dar tanımlı işsiz sayısı 2 milyon 981 bin olarak açıklanırken, geniş tanımlı işsiz sayısının 12 milyonun üzerine çıkması, resmi istatistiklerin işgücü piyasasının tamamını yansıtmadığı eleştirilerini güçlendiriyor.
Gizli İşsizlik Ve Atıl İşgücünde Artış
Geniş tanımlı işsizliğin artışında en belirleyici unsurlar arasında zamana bağlı eksik istihdam ve “ümitsiz işsizler” yer alıyor. Şubat 2026 itibarıyla 3 milyon 766 bin kişi haftalık 40 saatten az çalışmasına rağmen daha fazla çalışmak istediğini ifade ederken, 5,4 milyon kişi ise iş aradığı halde istihdama katılamıyor.
Bu tablo, işsizliğin yalnızca işsiz sayısıyla sınırlı olmadığını; eksik istihdam ve iş bulma umudunu yitiren kesimlerle birlikte çok daha geniş bir toplumsal soruna dönüştüğünü ortaya koyuyor.
Kadınlar Ve Gençler İçin Derinleşen Kriz
Rapora göre işsizlik, özellikle kadınlar ve gençler açısından daha ağır seyrediyor. Geniş tanımlı kadın işsizliği yüzde 39,5’e ulaşırken, genç kadınlarda dar tanımlı işsizlik oranı yüzde 21,8 olarak kaydedildi.
Bu veriler, toplumsal cinsiyet eşitsizliğinin işgücü piyasasında belirleyici olmaya devam ettiğini gösterirken, genç nüfusun işgücü piyasasına girişte karşılaştığı yapısal engellerin sürdüğüne işaret ediyor.
Sosyal Koruma Ve İşsizlik Ödeneği Sorunu
İşsizlik verilerinin bir diğer çarpıcı boyutu ise sosyal koruma mekanizmalarının sınırlılığı oldu. Şubat 2026 itibarıyla yaklaşık 2,4 milyon işsiz işsizlik ödeneğinden yararlanamazken, her 10 işsizden 8’inin bu haktan mahrum kaldığı hesaplandı.
Bu durum, işsizliğin yalnızca istihdam değil, aynı zamanda sosyal güvenlik ve gelir güvencesi meselesi olduğunu ortaya koyuyor.
Veriler Ne Söylüyor: Yapısal Bir Kriz Mi?
Son iki yıllık veriler, dar tanımlı işsizliğin görece yatay seyrettiğini ancak geniş tanımlı işsizliğin hızla arttığını gösteriyor. Şubat 2024’te 9,4 milyon olan geniş tanımlı işsiz sayısının 2026’da 12,1 milyona çıkması, işgücü piyasasında kalıcı bir kırılmaya işaret ediyor.
Uzmanlara göre bu eğilim, ekonomik büyümenin istihdam yaratma kapasitesinin sınırlı kaldığını ve güvencesiz, parçalı çalışma biçimlerinin yaygınlaştığını ortaya koyuyor. Dar tanımlı işsizlikteki görece düşük oranlar ise, işgücüne katılım biçimlerinin değişmesi ve iş aramaktan vazgeçenlerin artmasıyla açıklanıyor.
- NHY / TÜİK, Şubat 2026 Hanehalkı İşgücü Araştırması, DİSK-AR, Geniş Tanımlı İşsizlik Raporu (Mart 2026)
