Avrupa BirliÄŸi Copernicus Ä°klim DeÄŸiÅŸikliÄŸi Servisi’ne göre 2021 dünya genelinde kayıtlara geçen en sıcak beÅŸinci yıl oldu. 2021’de sıcak ve kurak hava koÅŸulları Akdeniz’de yangın mevsimini uzattı. Türkiye en çok etkilenen bölgelerin başında geliyor.
Copernicus verilerine göre 2021; 2015 ve 2018’den az farkla daha sıcaktı ve son yedi yıl birlikte ele alındığında, açık bir farkla kaydedilen en sıcak yedi yıl olarak kayıtlara geçti.
Atmosferdeki karbondioksit ve metan seviyeleri ise 2021’de artmaya devam ederek, yeni rekor seviyelere ulaÅŸtı.
Türkiye yangınlardan en fazla etkilenen bölgeler arasında
Verilere göre, Akdeniz Bölgesi Temmuz ayı boyunca ve AÄŸustos ayının bir bölümünde sıcak hava dalgası yaÅŸarken, yüksek sıcaklıklar özellikle Yunanistan, Ä°spanya ve Ä°talya’yı etkiledi.
Sıcak ve kurak koÅŸullar, özellikle DoÄŸu ve Orta Akdeniz’i etkileyerek yoÄŸun ve uzun süreli orman yangınlarına sebep oldu. Yangınlardan en çok etkilenen ülkelerden biri olan Türkiye ile birlikte Yunanistan, Ä°talya, Ä°spanya, Portekiz, Arnavutluk, Kuzey Makedonya, Cezayir ve Tunus orman yangınlarıyla mücadele etti.
2021’de Türkiye’de en yüksek sıcaklık rekoru 49,1°C ile Cizre’de ölçüldü. Avrupa’nın en yüksek sıcaklık rekoru ise 48,8°C ile Sicilya’da kırıldı; ancak bu rekorların Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) tarafından resmi olarak doÄŸrulanması bekleniyor.
2021’de ortalama sıcaklık, sanayi devrimi öncesi seviye olan 1850-1900 ortalamasının 1,1-1,2°C üzerinde gerçekleÅŸti.
2021 yazı, Avrupa’da kayıtlara geçen en sıcak yazdı.
Temmuz ayında, Batı Avrupa’nın ortasında çok ÅŸiddetli yağışlar yaÅŸandı ve toprağın doyma noktasına ulaÅŸmasıyla birçok ülkede ÅŸiddetli seller meydana geldi. Selden en ağır ÅŸekilde etkilenen ülkeler arasında Almanya, Belçika, Lüksemburg ve Hollanda yer aldı.
Son 30 yılla karşılaÅŸtırıldığında, sıcaklık deÄŸerleri ortalamanın üstüne en fazla çıkan bölgeler arasında, ABD ve Kanada’nın bazı bölgeleri, Orta ve Kuzey Afrika ve Orta DoÄŸu’nun büyük bir kısmı yer alıyor.
Sıcaklık deÄŸerleri ortalamanın altına en fazla inen bölgeler ise, Sibirya’nın batısı ve en doÄŸusu, Alaska ve Büyük Okyanus’un ortası ve doÄŸusu, Avustralya’nın çoÄŸu ve Antarktika’nın bazı bölgeleriydi.
Copernicus Ä°klim DeÄŸiÅŸikliÄŸi Servisi Direktörü Carlo Buontempo, “Bu olaylar, gidiÅŸatı deÄŸiÅŸtirme, sürdürülebilir bir topluma yönelik kararlı ve etkili adımlar atma ve net karbon emisyonlarını azaltma yolunda çalışmamız gerektiÄŸini açıkça hatırlatıyor.” dedi.
Atmosferdeki metan ‘benzeri görülmemiÅŸ’ bir ortalamaya ulaÅŸtı
Copernicus verilerine göre, iklim deÄŸiÅŸikliÄŸine önemli ölçüde katkıda bulunan iki gazın dünya atmosferindeki konsantrasyonunun 2021’de arttı.
Karbondioksit konsantrasyonları geçen yıl milyonda 414,3 parçacığa ulaştı ve yeni bir rekor kırdı.
Atmosferdeki metan seviyeleri ise ”benzeri görülmemiÅŸ” bir ortalamaya ulaÅŸarak milyarda yaklaşık 1.876 parçacık oldu.
Bilim insanları, karbondioksitten daha güçlü olduğu için metan seviyelerini düşürmenin önemli olduğunu belirtiyor. Ancak metan, karbondioksite göre atmosferde çok daha kısa süre kalıyor.
Copernicus Atmosfer Ä°zleme Servisi Direktörü Vincent-Henri Peuch, “Karbondioksit ve metan konsantrasyonları yıldan yıla artmaya devam ediyor ve yavaÅŸlama belirtisi göstermiyor.” diyor.
2021’in sıcaklıkları hakkında daha fazla veri önümüzdeki günlerde NASA ve Ä°ngiltere’nin Meteoroloji Ofisi dahil olmak üzere farklı kurumla tarafından da yayımlanacak.
