back to top
Ana Sayfa Haber Bahçeli’nin Sözcü TV Açıklaması: “Terörsüz Türkiye” Söyleminde Demokrasiye Ne Kadar Yer Var?

Bahçeli’nin Sözcü TV Açıklaması: “Terörsüz Türkiye” Söyleminde Demokrasiye Ne Kadar Yer Var?

MHP Genel Başkanı Devlet Bahçeli, Sözcü TV’ye yönelik operasyon hakkında yöneltilen soruya, kanalda konuşan gazetecileri işaret ederek yanıt verdi. Bahçeli’nin sözleri, basın özgürlüğü ile siyasal iktidarın eleştiriye yaklaşımı arasındaki gerilimi yeniden gündeme taşıdı. “Terörsüz Türkiye” sürecini daha demokratik bir ülkenin başlangıcı olarak görenler açısından ise temel bir soru ortaya çıktı: Farklı düşüncelerin özgürce ifade edilemediği bir ülkede toplumsal barış nasıl kurulacak?

Milliyetçi Hareket Partisi Genel Başkanı Devlet Bahçeli, partisinin TBMM Grup Toplantısı’nın ardından gazetecilerin Sözcü TV’ye yönelik operasyonla ilgili sorusunu yanıtladı. Bahçeli, operasyonun hukuki gerekçeleri ya da basın özgürlüğü üzerindeki sonuçları hakkında değerlendirme yapmak yerine, televizyonun yöneticilerini ve programlarına katılan gazetecileri işaret etti.

Bahçeli, “Bu sorunun sebep ve sonuçlarını Sözcü yöneticilerine sormak lazım. Orada her akşam konuşmalarına dikkat etmeden her şeyi konuşan insanlara sormak lazım” dedi.

Açıklama, Sözcü TV’nin yönetimine kayyım atanması ve yayın faaliyetlerine müdahale edilmesi nedeniyle basın özgürlüğü tartışmalarının yoğunlaştığı bir dönemde geldi. İktidar ortağı MHP’nin genel başkanının, bir televizyon kuruluşuna yönelik operasyonu değerlendirirken gazetecilerin kullandığı ifadeleri öne çıkarması, eleştirel yayıncılığa yönelik müdahalelerin hangi anlayışla karşılandığı sorusunu gündeme getirdi.

Basın Özgürlüğünün Sınırını Kim Belirleyecek?

Bahçeli’nin sözlerinde dikkat çeken nokta, operasyonun nedenlerine ilişkin sorumluluğun doğrudan televizyon yöneticilerinin ve yorumcularının konuşmalarına yöneltilmesi oldu. Bu yaklaşım, gazetecilerin söyledikleriyle haklarında yürütülen adli işlemler arasında bir ilişki bulunduğu izlenimi yaratıyor. Ancak hangi sözlerin hukuka aykırı olduğu, bunların hangi somut suçlamalarla bağlantılı bulunduğu ve kayyım tedbirini neden gerekli kıldığı açıklamada yer almadı.

Demokratik bir ülkede gazetecilerin söyledikleri elbette eleştirilebilir. Yanlış bilgiler düzeltilebilir, kişilik haklarını ihlal eden yayınlar bağımsız yargının denetimine konu olabilir. Fakat bir gazetecinin konuşmalarına dikkat etmediği yönündeki siyasal değerlendirme, bir televizyonun yönetimine el konulmasının hukuki gerekçesi olarak kabul edilemez.

Basın özgürlüğünün temel işlevi, iktidarın uygun bulduğu düşünceleri yaymak değil, kamu gücünü kullananları denetlemek ve onların duymak istemediği soruları da sorabilmektir. Gazetecilerin ne kadar konuşabileceğinin siyasal yöneticilerin hoşnutluğuna bağlı hale gelmesi, yalnızca basın kuruluşlarının değil, yurttaşların haber alma hakkının da sınırlandırılması riskini doğurur.

“Terörsüz Türkiye” Söylemiyle Basın Özgürlüğü Arasındaki Çelişki

Bahçeli’nin açıklaması, MHP liderinin öncülüğünde gündeme gelen “Terörsüz Türkiye” süreci açısından da önem taşıyor. Sürecin destekçileri, silahlı çatışmanın sona ermesini toplumsal barışın güçlenmesi için bir fırsat olarak değerlendiriyor. Ancak çatışmanın sona ermesiyle demokratik hakların genişlemesi aynı şey değil. Birincisi güvenlik ve silahsızlanma alanında sonuçlar doğurabilirken ikincisi ifade özgürlüğü, hukuk güvencesi, siyasal katılım ve eşit yurttaşlık konusunda somut değişiklikler gerektiriyor.

Bahçeli’nin aynı günkü grup konuşmasında hukuk devletini, adaleti ve yurttaşların haklarının korunmasını vurgulaması da dikkat çekti. MHP lideri, devletin gücünün akıl, ahlak ve adaletle ayakta kalacağını söyledi. Buna karşılık Sözcü TV’ye yönelik soruya verdiği yanıt, bu ilkelerin eleştirel gazetecilik söz konusu olduğunda nasıl uygulanacağına ilişkin bir açıklama içermedi.

Bu iki açıklama arasındaki gerilim, Türkiye’de nasıl bir siyasal düzen hedeflendiğine ilişkin tartışmayı somutlaştırıyor. Toplumsal barış yalnızca silahların susmasıyla değil, farklı düşüncelerin cezalandırılma korkusu olmadan ifade edilebildiği bir ortamın kurulmasıyla kalıcı hale gelebilir. Devletin güvenliğini önceleyen bir siyaset ile yurttaşın özgürlüğünü güvence altına alan bir siyaset arasındaki fark, özellikle eleştiriye gösterilen yaklaşımda ortaya çıkar.

Demokratikleşme Beklentisi Hangi Somut Güvencelere Dayanıyor?

“Terörsüz Türkiye” sürecinden daha demokratik bir ülke çıkacağına umut bağlayanların karşısında, Bahçeli’nin Sözcü TV açıklamasıyla yeniden görünür hale gelen bir soru bulunuyor: Siyasal iktidar, kendisine yönelik eleştiriyi meşru bir hak olarak mı görüyor, yoksa sınırları iktidar tarafından çizilmesi gereken bir faaliyet olarak mı değerlendiriyor?

Bu sorunun yanıtı yalnızca bir televizyon kuruluşunu ilgilendirmiyor. Kürt sorununun demokratik çözümünden muhalefetin siyasal faaliyetlerine, sendikal haklardan düşünce ve ifade özgürlüğüne kadar geniş bir alanı kapsıyor. Çünkü demokratikleşme, yalnızca belirli bir sorunun çözümüne yönelik görüşmeler yürütülmesi değil, bütün yurttaşların haklarını güvence altına alan kuralların güçlendirilmesidir.

Bahçeli’nin açıklaması tek başına Sözcü TV’ye yönelik adli operasyonun gerekçesini ya da karar sürecindeki sorumlulukları kanıtlamıyor. Ancak bir iktidar ortağının eleştirel yayın yapan gazetecilerin sözlerini operasyonun nedenleriyle ilişkilendirmesi, basın özgürlüğüne yaklaşım konusunda önemli bir siyasal gösterge oluşturuyor.

Sözcü TV hakkında yürütülen soruşturmanın hukuki dayanakları yargısal denetime açık olmalı; gazetecilerin ifade özgürlüğü ise somut suçlamalarla karıştırılmamalıdır. Aynı şekilde “Terörsüz Türkiye” sürecinin demokratikleşme iddiası da açıklamaların yarattığı beklentilerle değil, ifade özgürlüğünü ve hukukun üstünlüğünü güçlendiren uygulamalarla değerlendirilebilir.

Peki, bir ülkede gazetecilerin konuşmalarına dikkat etmeleri gerektiği hatırlatılarak bir televizyona yönelik operasyon açıklanabiliyorsa, o ülkede kurulacağı söylenen toplumsal barış, farklı düşünenlerin özgürlüğünü de güvence altına alacak mı?


  • NHA / bianet, BirGün, Cumhuriyet, Kısa Dalga, İhlas Haber Ajansı