Sözcü TV ve Sözcü’nün haber sitesine sabah saatlerinde düzenlenen polis operasyonuyla kayyım atandı, dört kişi gözaltına alındı ve televizyonun canlı yayını kesildi. Muhalefetin sert tepki gösterdiği müdahale, Türkiye’de basın özgürlüğünün sınırlarını ve yargı kararlarıyla medya kuruluşlarının yönetimine el konulmasının demokratik sonuçlarını yeniden gündeme taşıdı. YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel, iktidarın eleştirel seslere tahammül edemediğini belirterek, “Mutlaka bir yol bulacağız” dedi.
Türkiye’de basın kuruluşlarına yönelik adli müdahalelere bir yenisi eklendi. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından yürütülen soruşturma kapsamında, 17 Kasım sabahı saat 04.20 sıralarında Sözcü TV’nin İstanbul Maslak’taki yayın merkezine polis operasyonu düzenlendi. Binaya ulaşan yollar kapatılırken Terörle Mücadele Şubesi ekipleri arama yaptı. Sözcü TV ve Sözcü.com.tr’nin yönetimine Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF) kayyım olarak atandı.
Operasyonda Sözcü TV Yönetim Kurulu Başkanı Funda Tuncer Sıdalı, eski Genel Müdür Mustafa Asım Akgül, eski mali işler yöneticisi Yonca Yücekaleli ve İsmail Öz gözaltına alındı. Kayyım kararının ardından televizyonun olağan yayın akışı durdurularak bant yayınına geçildi. Sözcü, Tavır ve Korkusuz gazetelerinin ise kayyım kararının dışında tutulduğu bildirildi.
Soruşturmanın Gerekçesi ve Hukuki Tartışma
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı, operasyonun Burak Akbay hakkında yürütülen FETÖ/PDY bağlantılı soruşturma kapsamında gerçekleştirildiğini açıkladı. Başsavcılığın değerlendirmesine göre Sözcü TV ve gazetesinin kuruluşu ve faaliyetleriyle ilgili örgütsel bağlantı iddiaları bulunuyor. İstanbul 4. Sulh Ceza Hâkimliğinin kararıyla Mega Ajans ve Reklamcılık Ticaret AŞ’nin yönetimine TMSF kayyım olarak atandı.
Sözcü Medya Grubu avukatı Ersan Barkın ise soruşturmanın hukuki dayanağına itiraz etti. Barkın, işlemlerin Yargıtay tarafından daha önce bozulmuş ve suç oluşturmadığı yönünde değerlendirme yapılmış bir dosyaya dayandırıldığını savundu. Bu açıklama, soruşturmanın yeni delillere dayanıp dayanmadığı ve kayyım tedbirinin neden gerekli görüldüğü sorularını gündeme getirdi.
Adli makamların ileri sürdüğü suçlamalar henüz kesinleşmiş bir mahkûmiyet kararı niteliği taşımıyor. Bununla birlikte kayyım uygulaması, yargılama sonuçlanmadan bir haber kuruluşunun yönetim ve yayın faaliyetlerini doğrudan etkiliyor. Basın özgürlüğü açısından tartışmanın merkezinde de bu sonuç bulunuyor.
Yayın Kesildi, Gazeteciler İşyerlerine Alınmadı
Operasyonun basın özgürlüğü üzerindeki etkisi, sabah saatlerinde televizyonun yayın akışında görüldü. Sözcü TV’de sabah programını hazırlayan gazeteci İsmail Küçükkaya, her zamanki gibi işyerine gittiğini ancak içeri alınmadığını açıkladı. Küçükkaya, kendisine yayın yapılmayacağının söylendiğini belirterek ülkenin içinde bulunduğu durumdan kaygı duyduğunu ifade etti.
Gazeteci İsmail Saymaz da polislerin televizyon binasında arama yaptığını, Yönetim Kurulu Başkanı Funda Tuncer Sıdalı’nın gözaltına alındığını ve kanala kayyım atandığını sosyal medya hesabından duyurdu.
Bir televizyonun yönetimine el konulması, yalnızca şirketin mülkiyet ve yönetim ilişkilerini ilgilendirmiyor. Haber merkezinin bağımsızlığı, gazetecilerin çalışma güvencesi, yayın politikasının belirlenmesi ve izleyicilerin farklı kaynaklardan haber alma hakkı da bu müdahaleden etkileniyor. Özellikle yayınların kesilmesi, soruşturmanın sonuçları beklenmeden kamusal bilgi akışında doğrudan bir değişiklik yaratıyor.
Özgür Özel: Bir Koltuk Uğruna Memleketi Bu Hale Getirdiler
YENİ Parti Genel Başkanı Özgür Özel, operasyonun ardından yaptığı açıklamada Halk TV’den sonra Sözcü TV’ye de kayyım atanmasına tepki gösterdi. Özel, iktidarın eleştiriye ve gerçeklerin duyurulmasına tahammül edemediğini savunarak gelişmeyi muhalif sesleri susturma girişimi olarak değerlendirdi.
Özel, “Bir koltuk uğruna memleketi bu hale getirenlere yazıklar olsun” sözleriyle tepki gösterirken, baskılar karşısında geri çekilmeyeceklerini belirtti ve “Mutlaka bir yol bulacağız” dedi.
Muhalefetin açıklamalarında operasyon, yalnızca Sözcü TV’ye yönelik bir adli işlem olarak değil, Türkiye’de eleştirel yayıncılığın giderek daralan hareket alanının yeni bir örneği olarak değerlendirildi. Gazeteciler ve basın özgürlüğünü savunan çevreler de kayyım kararının milyonlarca yurttaşın haber alma hakkı üzerindeki etkisine dikkat çekti.
Demokrasinin Ölçüsü, Eleştiriye Tanınan Özgürlüktür
Demokratik bir ülkede medya kuruluşları da hukuki denetime tabidir. Suç iddiaları araştırılabilir, deliller toplanabilir ve sorumluluğu bulunan kişiler bağımsız yargı önünde hesap verebilir. Ancak bir soruşturmanın varlığı, haber kuruluşunun yayın faaliyetlerine yönelik her müdahaleyi kendiliğinden haklı kılmaz. Alınan tedbirin zorunlu, ölçülü ve daha hafif yöntemlerle sağlanamayacak bir amaca yönelik olup olmadığı ayrıca değerlendirilmelidir.
Türkiye’de basın özgürlüğüne ilişkin tartışmaların temelinde, eleştirel yayın yapan kuruluşların karşılaştığı adli ve idari müdahalelerin yarattığı birikimli etki bulunuyor. Bir medya kuruluşuna kayyım atanması, yalnızca o gün ekrana çıkamayan gazetecileri değil, başka haber merkezlerinde çalışanların mesleki kararlarını da etkileyebilir. Yayın yapmanın hukuki ve ekonomik güvenceleri zayıfladığında, gazetecilerin haber değeri taşıyan konuları araştırma ve yayımlama özgürlüğü üzerinde caydırıcı bir baskı oluşabilir.
İktidarın demokrasiden uzaklaştığı yönündeki muhalefet eleştirileri de bu zeminde anlam kazanıyor. Çünkü demokratik yönetim, yalnızca seçimlerin yapılmasıyla sınırlı değildir. Seçmenlerin farklı görüşlere ulaşabilmesi, iktidarın kararlarını bağımsız kaynaklardan öğrenebilmesi ve yöneticileri korkusuzca eleştirebilmesi de demokratik düzenin temel koşullarıdır. Basının bu işlevi zayıfladığında, seçim hakkının kullanılmasını sağlayan bilgi ortamı da daralır.
Sözcü TV’ye yönelik operasyonun hukuki süreci devam ediyor. Gözaltına alınan kişiler hakkındaki iddiaların yargı önünde değerlendirilmesi ve kayyım kararının gerekçelerinin kamuoyuna açıklanması gerekiyor. Ancak kararın basın özgürlüğü üzerindeki sonuçları bugünden tartışılabilir durumda. Bir haber kuruluşunun yönetimine el konulması ve olağan yayınının durdurulması, suçlamaların ötesinde, toplumun haber alma hakkını doğrudan ilgilendiren bir müdahaledir.
Peki, bir ülkede iktidarı eleştiren televizyonların kapısına polis dayanıyor, yönetimlerine kayyım atanıyor ve gazeteciler kendi yayın merkezlerine giremiyorsa, yurttaşların özgürce haber alma hakkı hangi güvencelerle korunacaktır?
- NHA / ANKA Haber Ajansı, Evrensel, Cumhuriyet, Deutsche Welle Türkçe, Euronews Türkçe, Agos, Diken, Independent Türkçe












