Manisa’nın Soma ilçesinde İmbat Madencilik işçileri, ödenmeyen ücretleri ve toplu iş sözleşmesinden doğan alacakları için Ankara’ya yürümek isterken polis ve jandarma barikatlarıyla karşılaştı. Şiddetli yağmur altında haklarını aramaya çalışan madencilerin yürüyüşünün engellenmesi tepkilere neden oldu. 1 Ekim’de aynı işletmede meydana gelen göçükte beş işçinin yaşamını yitirmesinin üzerinden henüz bir ay bile geçmemişken, bu kez ücretlerini isteyen işçilerin karşısına güvenlik güçlerinin çıkarılması, devletin işçi hakları karşısındaki tutumunu yeniden tartışmaya açtı. YENİ Parti Milletvekili Gamze Şengel Taşcıer, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına seslenerek, “İşçinin ücretini zamanında ödemeyen işverene karşı gösterilmeyen kararlılık, hakkını arayan işçiye karşı neden gösteriliyor?” diye sordu.
Soma’da yerin yüzlerce metre altında yaşamlarını tehlikeye atarak çalışan İmbat Madencilik işçileri, bu kez alın terlerinin karşılığını alabilmek için yollara düştü. Düzenli ödenmediğini belirttikleri ücretleri ve toplu iş sözleşmesinden kaynaklanan alacakları için Ankara’ya yürümek isteyen madenciler, güzergâh boyunca polis ve jandarma engelleriyle karşılaştı. Ağır yağmur altında yürüyüşlerini sürdürmeye çalışan işçilerin önüne barikat kurulması, çalışma yaşamındaki hak ihlallerine bir de demokratik hakların sınırlandırılması tartışmasını ekledi.
Madenciler ayrıcalık ya da karşılıksız ödeme istemiyor. Talepleri, çalışarak kazandıkları ücretlerin ve toplu sözleşmeyle güvence altına alınmış haklarının karşılanması. Ancak işverenin yerine getirmediğini belirttikleri yükümlülüklerin çözümü için Ankara’ya gitmek isteyen işçiler, güvenlik güçlerinin müdahalesiyle karşılaşıyor.
Bir Ay Önce Beş Madenci Yaşamını Yitirdi
İmbat Madencilik işçilerinin hak arayışı, aynı işletmede 1 Ekim’de meydana gelen ve beş madencinin yaşamını yitirdiği göçüğün ardından gündeme geldi. Yaşanan ölümler, madenlerde iş güvenliği ve denetimlerin yeterliliğini yeniden tartışmaya açarken, şimdi de ücretlerin ödenmemesi ve işçilerin yürüyüşünün engellenmesi yeni bir tepki dalgasına neden oldu.
Madencilerin karşı karşıya kaldığı tablo, Türkiye’de emeğin iki temel sorununu aynı yerde görünür kılıyor: Yer altında yaşam güvenliğinin sağlanması, yer üstünde ise çalışmanın karşılığının alınabilmesi. Üstelik işçiler, bu hakları talep etmek için çıktıkları yolda da polis ve jandarma barikatlarını aşmak zorunda bırakılıyor.
Taşcıer: “İşçilerden Neden Korkuyorsunuz?”
YENİ Parti Milletvekili Gamze Şengel Taşcıer, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada madencilere yönelik müdahaleye sert tepki gösterdi.
“Yer altında göçük, yer üstünde polis barikatı! İmbat Madencilik işçilerine reva gördüğünüz düzen bu mu?” diyen Taşcıer, beş işçinin yaşamını yitirdiği işletmede ücretlerini alamayan madencilerin hak arayışının engellenmesini eleştirdi.
Taşcıer, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına yönelttiği sorularda, işçilerin ücretleri ve toplu iş sözleşmesinden doğan alacakları için hangi adımların atıldığının, işveren hakkında herhangi bir işlem başlatılıp başlatılmadığının açıklanmasını istedi.
İşçilerin yalnızca hak ettikleri ücretleri talep ettiğini vurgulayan Taşcıer, açıklamasını şu soruyla sürdürdü:
“Bu ülkede işçinin ölmesi mi gerekiyor sesini duymanız için? Öldüğünde başsağlığı dilediğiniz işçinin, yaşarken hakkını aramasına neden tahammül edemiyorsunuz?”
İşçinin Alacağı Bekliyor, Barikat Gecikmiyor
İmbat Madencilik işçilerinin yaşadıkları, işverenlerin yasal yükümlülüklerinin denetlenmesiyle işçilerin hak arama eylemlerine yönelik müdahaleler arasındaki çelişkiyi ortaya koyuyor. Ücretlerin zamanında ödenmesi ve toplu iş sözleşmesinden doğan alacakların karşılanması işverenin yükümlülüğü, bunların yerine getirilmesini sağlamak ise ilgili kamu kurumlarının sorumluluğu.
Buna karşılık Soma’dan Ankara’ya yürümek isteyen madencilerin önüne çıkarılan polis ve jandarma barikatları, kamu gücünün kimin haklarını korumak için kullanıldığı sorusunu gündeme getiriyor.
Şiddetli yağmur altında yürümeye çalışan madencilerin görüntüsü, Türkiye’de işçi olmanın giderek ağırlaşan koşullarını da özetliyor. Yer altında göçük tehlikesiyle çalışan, ücretini alamadığında ailesinin geçimini sağlayamayan işçi, hakkını aramak için yola çıktığında bu kez devletin güvenlik güçleriyle karşılaşıyor.
Soma’da işçilerin istediği ne ayrıcalık ne de sadaka. Onlar yalnızca emeklerinin karşılığını ve sözleşmeyle kazanılmış haklarını istiyor. Ancak ortaya çıkan tablo düşündürücü: İşçinin alacağı bekleyebilir, yaşamı tehlikeye atılabilir; fakat hakkını aramak için yürümeye kalktığında karşısına çıkarılan barikat gecikmiyor.
- NHA / Gamze Şengel Taşcıer’in sosyal medya açıklaması; İmbat Madencilik işçilerinin Ankara yürüyüşüne ilişkin basına yansıyan bilgiler.
