İdlib, son yıllarda Türkiye, Rusya ve İran arasında diplomatik görüşmelerin en önemli başlığı haline geldi. İdlib 8 yıldır devam eden Suriye iç savaşı ve bölgedeki güç mücadelesinin sonucunu belirleyebilecek olduğu için son derece kritik bir şehir.
Astana mutabakatı ile çatışmasız alan haline getirilen ÅŸehir Esad’ı devirmek isteyen tüm muhalif grupların ve de terör örgütlerinin son kale olarak çekildiÄŸi yer haline geldi.
Ä°dlib’i Esad alırsa Suriye iç savaşında büyük bir adım atmış olacak.
Türkiye Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve İran Cumhurbaşkanı Ruhani İdlib konusunu görüşmek üzere bugün bir kez daha bir araya geliyor.
Askeri operasyon sırasında zarar görecek olan çok sayıda sivilin yanı sıra bir kez daha ciddi göç dalgalarının meydana gelmesi söz konusu ki bu da ilk olarak Türkiye’yi ve Avrupa’yı endiÅŸelendiriyor.
Kim ne istiyor?
Rusya ve Esad rejimi Astana’daki mutabakatın teröristleri kapsamadığına iliÅŸkin maddeyi kullanarak Ä°dlib’e askeri operasyon yapmak ve ‘teröristleri temizlemek’ motivasyonu altında bölgeyi tamamen kontrol altına almak istiyor.
Ä°ran da aynı ÅŸekilde bölgedeki Åžii gücünü ve etkisini sürdürmek ve Batı’dan gelecek tehditlere karşı Suriye’nin tampon ve müttefik ülke görevi görmesini istiyor.
ABD ise bölgede Kürtler üzerinden kontrol saÄŸlamak ve Rusya’nın bu alanda etki kazanmasını engellemek arzusunda. Ayrıca Esad rejiminin kimyasal silaha sahip olduÄŸu ve kullandığı düşünüldüğü için ileride ABD’ye karşı oluÅŸabilecek tehditlerinin ÅŸimdiden önü kesilmesi hedefleniyor.
Türkiye bölgede “ılımlı muhalifler” üzerinden kontrol saÄŸlamak ve Kürt grupların güçlenmesine müsaade etmeyecek Sünni bir iktidar ile komÅŸu haline gelmeyi kendi çıkarlarına uygun buluyor. Arap Baharı sırasında Esad ile köprüleri atan Türk hükümeti Esadsız bir formül için bastırıyor. Ancak bu artık çok uzak bir ihtimal olduÄŸundan, Türkiye’nin desteklediÄŸi cihatçı gurupların Ä°dlib’den çıkarılmasıyla, Türkiye’nin Suriye macerası da sona erecek gibi gözüküyor…
Ä°dlib’i kim kontrol ediyor?
Bugün Ä°dlib’de on binlerce savaşçı olduÄŸu tahmin ediliyor. Bunlar içinde Ahrar El Åžam ve Nur El Din El Zenki’nin olduÄŸu Cabat Tahrir Örgütü, Hayat Tahrir El Åžam (HTÅž) ve Cabat El Vatan lil Tahrir ile ÖSO gibi çok sayıda fraksiyon ve farklı gruplar iç içe geçmiÅŸ bulunuyor.
HTÅž ise Ä°dlib’de ÅŸehrin bir kısmını kontrol ediyor. Üç milyon nüfusa ulaÅŸan ÅŸehirde toplamda 30 bin kadar militan olduÄŸu sanılıyor ancak sivil halkın ne kadarının ‘sivil’ olduÄŸu ve bir çatışma sırasında nasıl bir role bürüneceÄŸi tam olarak kestirilemiyor.
Türkiye’nin eli ne kadar güçlü?
Türkiye görüşmelerde önemli bir aktör ancak Ä°dlib’teki muhalif güçler fraksiyon çeÅŸitliliÄŸi nedeniyle kontrol altında tutulamıyor ve verimli iletiÅŸim saÄŸlanamıyor. Kimin kim olduÄŸunu anlama ve ayırt etme noktasında tüm taraflar sıkıntı yaşıyor.
Türkiye şimdilik isim vermeden bazı terörist gruplarının varlığını kabul ediyor ancak ayırt edilmesi son derece zorlaşan bu gruplar nedeniyle sivil bölgelerin ve binaların bombalanmasını da engellemeye çalışıyor.
Türk Silahlı Kuvvetleri de Ä°dlib’e müdahalenin gündeme gelmesi nedeniyle sınır hattında güvenlik önlemlerini arttırıyor.
YaÅŸanabilecek göç dalgasına karşı bir taraftan hazırlıklar yapılırken, TSK’nin Ä°dlib’i çevreleyen 12 gözlem noktası da beton bariyerler ve ateÅŸ destek vasıtalarıyla güçlendirilmiÅŸ durumda.
Olası bir ani operasyonda zarar ne olur?
Gerçek zararı siviller görecek. Bunun nedeni muhalif örgütler ile birlikte sivillerin de Ä°dlib’de sıkışmış olması. Esad sivillere operasyondan önce ÅŸehirden çıkarak güneye teslim olmalarını istiyor ancak teslim olanları daha sonra nasıl bir akıbetin beklediÄŸi bilinmiyor.
Göç etmeyip şehirde kalanlar için ciddi şekilde yaralanma ve ölüm riski bulunuyor. Kuzeye gidecek olanları ise yine yolda ve sınırlarda büyük bir insani kriz bekliyor.
Bununla birlikte zaten alt yapısı işlemeyen şehrin askeri operasyon ile birlikte tamamen yıkıntı haline dönüşmesine kaçınılmaz gözle bakılıyor. Bir başka konu da yıkılan şehirlerin savaş sona erdiğinde yeniden inşasında rol alacak ülkelerin belirlenmesi.
- Talihsiz Anjel Hala ve Edirne Kuşatması Günleri - 29 Ocak 2025
- Bilim İnsanları, Bazı Kişilerin Neden Covid Olmadığını Buldu - 21 Haziran 2024
- Tüketicinin İyimserliği Azalıyor - 21 Haziran 2024
Nokta Haber Yorum sitesinden daha fazla ÅŸey keÅŸfedin
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
