The New Yorker’da yayımlanan kapsamlı araÅŸtırma, Biden yönetiminin Ä°srail’in Gazze’de sivillere yönelik orantısız güç kullandığını kendi iç deÄŸerlendirmelerinde kabul etmesine raÄŸmen bunu kamuoyuna yansıtmadığını ve silah desteÄŸini sürdürdüğünü ortaya koydu. Yeni Parti Milletvekili Evrim RızvanoÄŸlu’nun sosyal medya hesabından paylaÅŸtığı araÅŸtırma, ABD-Ä°srail iliÅŸkilerinin perde arkasına iliÅŸkin dikkat çekici iddiaları yeniden uluslararası kamuoyunun gündemine taşıdı.
Araştırma, Resmi Söylem İle İç Değerlendirmeler Arasındaki Çelişkiyi Ortaya Koyuyor
Yeni Parti Ä°stanbul Milletvekili Evrim RızvanoÄŸlu, sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı paylaşımda, The New Yorker dergisinde yayımlanan kapsamlı araÅŸtırmayı kamuoyuyla paylaÅŸtı. AraÅŸtırmada, eski ABD BaÅŸkanı Joe Biden yönetiminin Gazze savaşına iliÅŸkin kamuoyuna yaptığı açıklamalar ile Beyaz Saray’daki iç deÄŸerlendirmeler arasında derin bir tutarsızlık bulunduÄŸu öne sürülüyor.
AraÅŸtırmayı hazırlayan gazeteci, daha önce kamuoyuna açıklanmamış resmi belgeleri incelediÄŸini ve Biden yönetiminde görev yapmış üst düzey isimlerle görüştüğünü belirtiyor. Habere göre görüşülen yetkililerin büyük bölümü, Ä°srail’in askeri operasyonlarında “meÅŸru askeri hedeflerin gerektirdiÄŸinin çok ötesinde” Filistinli sivillerin yaÅŸamını yitirdiÄŸi kanaatini taşıyordu.
Buna karşın Biden yönetiminin kamuoyu önünde Ä°srail’e verdiÄŸi siyasi ve askeri desteÄŸi sürdürmesi, araÅŸtırmanın temel çeliÅŸkisi olarak öne çıkıyor.
Silah Sevkiyatının Durdurulması Önerileri Reddedildi
AraÅŸtırmanın en dikkat çekici bölümlerinden biri, dönemin Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan’ın aktardığı bilgiler oldu.
Sullivan’ın ifadelerine göre, Beyaz Saray bünyesinde Ä°srail üzerinde baskı oluÅŸturabilmek amacıyla silah sevkiyatının geçici olarak durdurulmasına iliÅŸkin çeÅŸitli seçenekler BaÅŸkan Joe Biden’a birden fazla kez sunuldu. Ancak Biden’ın bu önerileri her seferinde reddettiÄŸi ileri sürülüyor.
AraÅŸtırmaya göre Washington yönetimi, Ä°srail’in Gazze’deki operasyonlarını sınırlandırabilecek önemli diplomatik ve askeri etki araçlarına sahip olmasına raÄŸmen bunları kullanmamayı tercih etti. Bunun sonucunda ABD’nin fiilen savaşın sürmesine olanak saÄŸlayan bir pozisyon aldığı deÄŸerlendirmesi yapılıyor.
“Sadece Ä°ki Hafta Daha” Söylemiyle Zaman Kazanıldığı Ä°ddiası
Dosyada öne çıkan bir baÅŸka iddia ise Ä°srail BaÅŸbakanı Binyamin Netanyahu’nun ABD yönetimine yönelik verdiÄŸi güvence oldu.
AraÅŸtırmaya göre Netanyahu ve üst düzey Ä°srailli yetkililer, Washington’a defalarca savaşın “yalnızca iki hafta daha süreceÄŸini” söyledi. Ancak savaşın aylar boyunca devam etmesi ve askeri hedeflerin sürekli geniÅŸletilmesi, bu açıklamaların zaman kazanmaya yönelik diplomatik bir taktik olabileceÄŸi deÄŸerlendirmesine yol açtı.
Haberde Netanyahu’nun savaşın nihai hedefini net biçimde tanımlamak yerine bunu sürekli “tam zafer” söylemiyle geniÅŸlettiÄŸi, bu nedenle ABD yönetiminin operasyonların kapsamı konusunda yanıltıldığı iddia ediliyor.
ABD Yönetimi: “Bize DoÄŸruyu Söylemediler”
AraÅŸtırmada Biden’ın Ulusal Güvenlik Danışman Yardımcısı John Finer’ın deÄŸerlendirmelerine de yer veriliyor.
Finer, geriye dönüp bakıldığında Ä°srail yönetiminin savaÅŸ planları ve takvimi konusunda Washington’a doÄŸru bilgi vermediÄŸinin açık biçimde görüldüğünü ifade ediyor. AraÅŸtırmaya göre Finer, bu süreçte Ä°srail’den gelen açıklamaların güvenilir olmadığının zamanla anlaşıldığını belirtiyor.
Haberde ayrıca Finer’ın, Gazze savaşının en ayırt edici yönlerinden birinin sivillerin her iki taraf açısından da savaÅŸ stratejisinin bir parçası hâline gelmesi olduÄŸu yönündeki deÄŸerlendirmesi dikkat çekiyor.
İran Gerilimi De Washington İle Tel Aviv Arasında Güven Sorunu Yarattı
AraÅŸtırma yalnızca Gazze’yle sınırlı kalmıyor. Biden yönetiminin, Netanyahu hükümetini Ä°ran’a yönelik yeni askeri adımlardan kaçınması konusunda birçok kez uyardığı da aktarılıyor.
Buna raÄŸmen Ä°srail’in Ä°ran’a yönelik operasyonlarını sürdürdüğü ve Washington’u önceden yeterince bilgilendirmediÄŸi öne sürülüyor. AraÅŸtırmaya göre ABD yönetimi, her yeni gerilimde Ä°srail’i savunmak ve bölgesel krizin büyümesini engellemek için yeniden devreye girmek zorunda kaldı.
Bu durumun, Washington’un Ä°srail üzerindeki diplomatik etkisinin sınırlı kaldığını ve ABD’nin kendi müttefiki tarafından dahi birçok konuda fiili durumla karşı karşıya bırakıldığını ortaya koyduÄŸu deÄŸerlendiriliyor.
Gazze Savaşına İlişkin Tartışmalar Derinleşiyor
The New Yorker araÅŸtırması, Gazze savaşına iliÅŸkin uluslararası tartışmaları yeniden alevlendirecek nitelikte deÄŸerlendirmeler içeriyor. Dosyada yer alan iddialar, Biden yönetiminin savaÅŸ boyunca kamuoyuna sunduÄŸu söylem ile kapalı kapılar ardındaki deÄŸerlendirmeler arasında önemli farklılıklar bulunduÄŸunu öne sürerken; Washington’un Ä°srail’e yönelik askeri ve diplomatik desteÄŸinin savaşın seyrini etkileyen temel faktörlerden biri olduÄŸu görüşünü güçlendiriyor.
AraÅŸtırmanın yayımlanmasının ardından, ABD’nin Gazze politikası, uluslararası insancıl hukuk, sivillerin korunması ve büyük güçlerin çatışmalardaki sorumluluÄŸu konularındaki tartışmaların yeniden yoÄŸunlaÅŸması bekleniyor.
Kaynaklar: The New Yorker (Gazze savaşı ve Biden yönetimine iliÅŸkin araÅŸtırma dosyası); AraÅŸtırmada yer alan eski ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan ve eski Ulusal Güvenlik Danışman Yardımcısı John Finer’ın deÄŸerlendirmeleri; Yeni Parti Ä°stanbul Milletvekili Evrim RızvanoÄŸlu’nun X (eski Twitter) hesabından yaptığı paylaşım.
