CHP Zonguldak Milletvekili Deniz Yavuzyılmaz, Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı’na iliÅŸkin uluslararası tahkim kararının iptali için Fransa’da açılan davanın reddedildiÄŸini öne sürerek, Türkiye’nin 1 milyar 471 milyon dolarlık tazminatı ödeme sürecinin baÅŸladığını açıkladı. Yavuzyılmaz, kamuoyundan gizlendiÄŸini savunduÄŸu mahkeme kararının kamu zararının boyutunu gözler önüne serdiÄŸini belirtti.
Paris’teki Ä°ptal BaÅŸvurusu Reddedildi Ä°ddiası
CHP Genel BaÅŸkan Yardımcısı ve Zonguldak Milletvekili Deniz Yavuzyılmaz, sosyal medya hesabından yaptığı açıklamada, Uluslararası Tahkim Mahkemesi’nin Türkiye aleyhine verdiÄŸi 1 milyar 471 milyon dolarlık tazminat kararının iptali amacıyla Paris Ä°stinaf Mahkemesi’ne yapılan baÅŸvurunun sonuçsuz kaldığını ileri sürdü. Açıklamasında çeÅŸitli mahkeme belgelerini de paylaÅŸan Yavuzyılmaz, kararın kamuoyundan gizlendiÄŸini iddia ederek, “Artık 1 milyar 471 milyon dolarlık tahkim cezasının ödenmesi için geri sayım baÅŸladı” ifadelerini kullandı.
Yavuzyılmaz’ın aktardığına göre, AKP hükümeti, Uluslararası Tahkim Mahkemesi’nin kararını iptal ettirmek amacıyla Fransa’da yargı yoluna baÅŸvurmuÅŸ ancak Paris Ä°stinaf Mahkemesi bu talebi kabul etmedi. Haberin yazıldığı saat itibarıyla iddiaya iliÅŸkin hükümetten veya ilgili kurumlardan resmi bir açıklama yapılmadı.
Tahkim Kararının Arka Planı
Söz konusu tahkim süreci, Irak-Türkiye Ham Petrol Boru Hattı üzerinden 21 Mayıs 2014 ile 30 Eylül 2018 tarihleri arasında gerçekleÅŸtirilen petrol sevkiyatlarına dayanıyor. Uluslararası Tahkim Mahkemesi, 13 Åžubat 2023 tarihli kararında Türkiye’nin, Irak Merkezi Hükümeti’nin onayı olmadan petrol taşınmasına ve Ceyhan Limanı üzerinden yükleme yapılmasına izin verdiÄŸi, ayrıca petrolün Irak’ın resmi satış fiyatının altında satılmasına neden olduÄŸu gerekçesiyle Irak’a net 1 milyar 471 milyon dolar tazminat ödemesine hükmetmiÅŸti.
Tahkim kararı, Türkiye ile Irak arasında uzun yıllardır devam eden enerji ve petrol ticaretine iliÅŸkin en yüksek mali sonuç doÄŸuran uluslararası uyuÅŸmazlıklardan biri olarak kayıtlara geçmiÅŸti. Kararın ardından Ankara, tahkim hükmünün hukuka aykırı olduÄŸu gerekçesiyle Fransa’daki yetkili mahkemede iptal davası açıldığını duyurmuÅŸtu.
Kamu Zararı Tartışması Büyüyor
Deniz Yavuzyılmaz, Paris’teki davanın reddedildiÄŸini ileri sürerek ortaya çıkan mali yükün kamu bütçesine yansıtılmaması gerektiÄŸini savundu. Yavuzyılmaz, söz konusu tazminatın kamu kaynaklarından deÄŸil, sürece iliÅŸkin sorumluluÄŸu bulunan siyasi karar alıcılardan tahsil edilmesi gerektiÄŸini ifade etti.
Muhalefet, uzun süredir Irak-Türkiye petrol hattına ilişkin tahkim sürecinde hükümetin kamuoyunu yeterince bilgilendirmediğini savunurken, ortaya çıkan tazminat yükünün kamu maliyesi üzerindeki etkilerinin ayrıntılı biçimde açıklanmasını talep ediyor. Özellikle ekonomik krizin derinleştiği bir dönemde milyarlarca dolarlık uluslararası tazminatın bütçeye olası etkileri yeni bir siyasi tartışma başlığı haline gelmiş durumda.
Resmi Açıklama Bekleniyor
Yavuzyılmaz’ın paylaÅŸtığı belgeler ve iddialar, Paris’teki yargı sürecinin sonucuna iliÅŸkin yeni soru iÅŸaretlerini gündeme taşırken, dava sonucunun ve olası ödeme sürecinin resmi makamlar tarafından ayrıntılı biçimde açıklanması bekleniyor. Uzmanlar, uluslararası tahkim kararlarının uygulanma sürecinin yalnızca hukuki deÄŸil, aynı zamanda ekonomik ve diplomatik sonuçlar doÄŸurabileceÄŸine dikkat çekiyor.
