Şam yönetimi ile Suriye Demokratik Güçleri (SDG) arasında idari ve askeri entegrasyon için sağlanan yeni mutabakat, ABD’nin açık uyarısıyla birlikte Suriye’de Kürtlerin geleceğinin “ayrı bir statü” yerine merkezi devlet içinde tanımlanacağını ortaya koyarken, Washington’un SDG’ye dayalı güvenlik mimarisinden kademeli çıkış sinyali verdiğini gösteriyor.
Suriye Cumhurbaşkanlığı’nın, SDG ile Haseke’nin idari ve askeri olarak Şam’a entegrasyonu konusunda anlaşmaya varıldığını açıklaması ve ABD’nin Türkiye Büyükelçisi ve Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack’ın “artık zemin değişti” mesajı, Suriye dosyasında yeni bir dönemin kapısını araladı. Gelişmeler, Kürtlerin Suriye’deki konumunun federal ya da yarı özerk bir yapı yerine, merkezi devlet içinde tanımlanacağını net biçimde ortaya koydu.
Şam-SDG Mutabakatı: Dört Günlük Kritik Takvim
Suriye Cumhurbaşkanlığı’ndan yapılan açıklamaya göre, varılan mutabakat Salı günü yürürlüğe girecek ve taraflara entegrasyon yol haritası üzerinde uzlaşmaları için dört gün süre tanınacak. Bu süre içinde anlaşma sağlanması halinde Suriye ordusunun Haseke ve Kamışlı’ya girmeyeceği bildirildi.
Şam ayrıca, SDG Komutanı Mazlum Abdi’nin Savunma Bakan Yardımcılığı için bir aday göstereceğini, Kürt silahlı güçlerinin Suriye ordusuna entegrasyon mekanizmasının ise müzakere edilmeye devam edeceğini duyurdu. Açıklama, son günlerde Halep ve Fırat’ın batısında tırmanan çatışmaların ardından yeni bir ateşkes zemini olarak yorumlandı.
Washington’dan Uyarı: ABD-SDG Ortaklığı Değişti
Mutabakatın ardından konuşan ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi Tom Barrack, SDG’ye yönelik “ihanet” suçlamalarına dolaylı yanıt verdi. Barrack, Esad sonrası geçiş sürecinde Ahmed Şara liderliğindeki yeni Şam yönetiminin, Kürtler için “en büyük fırsat” olduğunu savundu.
Barrack’a göre, ABD’nin SDG ile kurduğu askeri ortaklık tarihsel olarak IŞİD’le mücadeleye dayanıyordu. Ancak bugün, tanınmış bir merkezi hükümete sahip Suriye’nin bu sorumluluğu üstlenmeye hazır olduğunu belirten Barrack, “Bu durum ABD-SDG ortaklığının dayanaklarını temelden değiştirmiştir” dedi. ABD’nin, SDG’nin sahadaki ayrı rolünü sürdürmek yerine entegrasyon sürecini aktif biçimde kolaylaştırdığını vurguladı.
Çekilme Sinyali Ve Entegrasyon Planı
ABD’li büyükelçi, 18 Ocak’ta Şam ile SDG arasında imzalanan entegrasyon anlaşmasını desteklediklerini belirterek, bu anlaşmanın SDG savaşçılarının bireysel olarak ulusal orduya katılımını, petrol sahaları ve barajlar gibi stratejik altyapıların Şam’a devrini ve IŞİD hapishanelerinin kontrolünün merkezi yönetime geçmesini öngördüğünü aktardı.
Barrack’ın açıklamaları, ABD’nin Suriye’nin kuzeydoğusundaki askeri varlığını uzun vadede sürdürmek istemediğine işaret ederken, Washington’un önceliklerini “IŞİD kalıntılarını yenmek, uzlaşmayı desteklemek ve ayrılıkçılığı teşvik etmeden ulusal birliği güçlendirmek” olarak tanımladı.
Kürtler İçin Çerçeve: Türkiye İle Paralel Bir Konum
ABD’nin yaklaşımı, yeni Suriye’de Kürtlerin konumunun Türkiye’deki Kürtlerin statüsünden ileri bir siyasi yapı olarak tasarlanmayacağını da ortaya koyuyor. Barrack, Kürtlerin tam vatandaşlık, kültürel hakların anayasal güvence altına alınması ve yönetime katılım gibi haklara kavuşabileceğini savunurken, bunun SDG’nin iç savaş koşullarında elde ettiği yarı özerkliğin ötesine geçtiğini ileri sürdü.
Bu çerçeve, Kürt siyasetinin “ayrı bir yapı” beklentilerinden uzaklaşmasını, PKK ve Abdullah Öcalan eksenli etkilerin ise Suriye denkleminde giderek marjinalleşmesini beraberinde getiriyor. ABD’nin açık mesajı, Kürtlerin geleceğinin silahlı özerklik değil, merkezi devlet içinde tanımlı haklar üzerinden şekilleneceği yönünde.
Alternatif Senaryo: İstikrarsızlık Uyarısı
Barrack, entegrasyonun alternatifi olarak “uzun süreli ayrışma, istikrarsızlık ve IŞİD’in yeniden güç kazanması” riskine dikkat çekti. ABD diplomasisi tarafından desteklenen bu sürecin, Kürtlerin tanınmış bir Suriye devleti içinde kalıcı haklar elde etmesi için “en güçlü fırsat” olduğunu söyledi.
Gelişmeler, ABD’nin Suriye planında son noktayı koymaya yaklaştığını ve sahadaki dengeleri Şam merkezli yeni bir devlet mimarisi etrafında yeniden kurduğunu gösteriyor.
- NHY / DW Türkçe
Nokta Haber Yorum sitesinden daha fazla şey keşfedin
Subscribe to get the latest posts sent to your email.
