İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı ve cumhurbaşkanı adayı Ekrem İmamoğlu’nun da aralarında bulunduğu yüzlerce kişinin yargılandığı İBB davası uluslararası insan hakları gündemine taşındı; Uluslararası Af Örgütü, iddianamenin kapsamı, gizli tanık ifadeleri ve savunma hakkını zorlaştıran devasa dosya nedeniyle davanın “siyasi güdümlü” olduğu ve adil yargılanma ilkeleri açısından ciddi riskler barındırdığı uyarısında bulundu.
Adil Yargılama Endişesi Büyüyor
Uluslararası insan hakları örgütü Uluslararası Af Örgütü, İstanbul Büyükşehir Belediye Başkanı Ekrem İmamoğlu ve belediye yöneticilerinin de aralarında bulunduğu yüzlerce kişinin yargılandığı İBB davasına ilişkin yayımladığı açıklamada, sürecin uluslararası hukuk ve adil yargılanma standartları açısından ciddi kaygılar doğurduğunu bildirdi.
Örgütün Avrupa Bölgesel Direktör Yardımcısı Dinushika Dissanayake, davanın ilk duruşması öncesinde yaptığı değerlendirmede, yaklaşık bir yıldır tutuklu bulunan İmamoğlu’nun yaklaşık 4 bin sayfalık iddianamede yer alan 142 farklı suçlamayla yargılandığını ve mahkûmiyet halinde 2 bin 300 yılı aşan bir hapis cezasıyla karşı karşıya olduğunu vurguladı. Açıklamada, böylesine geniş kapsamlı suçlamaların ve iddianamenin büyüklüğünün savunma hazırlığını son derece güçleştirdiği ifade edildi.
Siyasi Motivasyon Ve Gizli Tanık Tartışması
Af Örgütü’nün değerlendirmesinde davanın dayandığı delillerin önemli ölçüde gizli tanık ifadelerine dayandığına dikkat çekildi. Kurum, bu durumun hem şeffaflık hem de savunma hakkı açısından ciddi sorunlar yarattığını belirtti.
Dissanayake açıklamasında, “Neredeyse tamamen gizli tanık ifadelerine dayanan bu siyasi güdümlü dava, uluslararası adil yargılama ve hukukun üstünlüğü ilkeleri açısından ciddi sorunlarla doludur” ifadelerini kullandı. Ayrıca yüz binlerce sayfaya ulaşan delil dosyalarının, sanıkların ve avukatlarının etkin savunma yapmasını fiilen imkânsız hale getirdiği belirtildi.
Af Örgütü, davanın yalnızca bir ceza soruşturması olmanın ötesinde, Türkiye’de muhalefete yönelik baskının bir parçası olarak algılanabileceğini ve siyasi muhalifleri sindirmeye yönelik bir girişimin tüm işaretlerini taşıdığını ileri sürdü.
402 Sanıklı Dev Dava: Türkiye’nin En Tartışmalı Yargı Süreçlerinden Biri
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından hazırlanan yaklaşık 3 bin 800 sayfalık iddianame kapsamında, aralarında belediye yöneticileri ve çalışanlarının da bulunduğu yaklaşık 400’den fazla sanık yargılanıyor. Savcılık, belediye içinde “çıkar amaçlı bir yapı” kurulduğunu iddia ederken, İmamoğlu hakkında 2 bin yılı aşan hapis cezası talep ediliyor.
İlk duruşma İstanbul 40. Ağır Ceza Mahkemesi tarafından Silivri’deki Marmara Ceza İnfaz Kurumları Yerleşkesi’nde görülmeye başladı. Duruşmaların haftanın dört günü yapılması ve sürecin aylarca sürmesi bekleniyor.
Hukukun Üstünlüğü Tartışması Derinleşiyor
Uluslararası Af Örgütü, açıklamasında davayı Türkiye’de yargının bağımsızlığına ilişkin daha geniş bir tartışmanın parçası olarak değerlendirdi. Kuruma göre söz konusu toplu yargılama, “Türkiye’de bağımsızlığı ciddi biçimde zayıflamış bir adalet sisteminin araçsallaştırılmasının en uç örneklerinden biri” olarak görülüyor.
Örgüt, Türkiye yetkililerine hukukun üstünlüğüne bağlı kalma ve herkes için insan haklarını güvence altına alma çağrısı yaptı.
- NHY / Uluslararası Af Örgütü, Bianet, Deutsche Welle, Cumhuriyet Gazetesi, Anadolu Ajansı
